Wielka Brytania i Irlandia – West Highland Way, Coast to Coast i więcej klasyków

HikingStore |15/10, 2026

Namiot turystyczny na trawiastym terenie w szkockich górach z górami w tle

To część 5 z 8 w sekcji Europa serii Światowe Szlaki Piesze . Po Alpach, Dolomitach, Pirenejach i Korsyce udajemy się w rejon, gdzie pogoda często narzuca tempo, a zasady dostępu różnią się w zależności od kraju. Brytyjskie szlaki długodystansowe są dobrze oznakowane, ale oznakowanie nie sprawia, że teren jest suchy, a zasady nie są wszędzie takie same.

Sześć długodystansowych szlaków – od szkockich wyżyn do wybrzeża Irlandii

West Highland Way: 154 km przez szkockie Highlands

Szlak West Highland Way ma długość 154 km i prowadzi z Milngavie niedaleko Glasgow do Fort William. Oficjalna trasa jest podzielona na osiem etapów, ale można ją zaplanować na 5–8 dni . Siedem dni to typowy plan dla osób, które po raz pierwszy pokonują długi dystans; wybierz krótsze etapy, jeśli potrzebujesz czasu na przerwy lub jeśli Twoje ciało potrzebuje regeneracji.

Szlak mija Loch Lomond, biegnie przez otwarte wrzosowisko Rannoch Moor i wspina się na Diabelskie Schody, a następnie prowadzi w kierunku Fort William i widoków na Ben Nevis. Teren naprzemiennie biegnie ścieżkami, drogami żwirowymi i wilgotniejszym gruntem. Kwiecień–październik to typowy sezon spacerowy, ale wczesne i późne lato może oferować spokojniejsze warunki niż środek lata.

Małe, gryzące meszki w Szkocji są najbardziej uciążliwe między czerwcem a sierpniem, zwłaszcza o świcie i o zmierzchu, gdy powietrze jest nieruchome. Zabierz ze sobą repelent na komary i moskitierę. Oficjalna strona internetowa West Highland Way zawiera aktualne informacje o trasie i odległościach etapów.

Coast to Coast Walk: klasyka z nowym statusem szlaku narodowego

Szlak Coast to Coast Path ma długość 190 mil (ok. 305 km), od St Bees nad Morzem Irlandzkim do Zatoki Robin Hooda nad Morzem Północnym. Szlak uzyskał oficjalny status Szlaku Narodowego i został otwarty w tej formie w 2026 roku. Przecina Lake District, Yorkshire Dales i North York Moors, a po drodze mija góry, doliny, wrzosowiska i pola uprawne.

Alfred Wainwright opisał swój klasyczny szlak w 1973 roku, sugerując dwanaście etapów. W praktyce wiele osób decyduje się rozłożyć wędrówkę na dwa do trzech tygodni, zwłaszcza jeśli zależy im na krótkich dniach. Nowa trasa National Trail może różnić się od tras w starszych przewodnikach, dlatego przed wyruszeniem należy sprawdzić aktualne informacje o National Trails . Towarzystwo Wainwrighta pielęgnuje dziedzictwo Wainwrighta; nowy szlak jest zarządzany w ramach specjalnej współpracy.

Pennine Way: najtrudniejszy klasyczny szlak w Wielkiej Brytanii

Pennine Way rozciąga się na długości 268 mil (431 km), od Edale w Derbyshire do Kirk Yetholm na granicy ze Szkocją. Jest to najstarszy i jeden z najbardziej wymagających szlaków narodowych w Anglii. Większość osób, które chcą przejść całą trasę, planuje poświęcić na to 16–19 dni .

Torfowiska, wrzosowiska, odsłonięte grzbiety i duże odległości między punktami obsługi sprawiają, że ważna jest zarówno kondycja fizyczna, jak i nawigacja. Najczęściej występującym okresem jest połowa maja do września. Szlakiem można poruszać się przez cały rok, ale warunki zimowe wymagają znajomości śniegu, lodu, krótkich dni i nawigacji przy słabej widoczności. Podmokłe torfowiska nadal występują po deszczu – a czasami nawet po kilku suchych dniach. Zobacz mapę szlaków krajowych i wskazówki dotyczące planowania .

Ścieżka Offa's Dyke: pogranicze, historia i wybrzeże

Szlak Offa's Dyke Path ma długość 177 mil (około 285 km), od klifów Sedbury w pobliżu Chepstow do Prestatyn nad Morzem Irlandzkim. Trasa często biegnie wzdłuż historycznego wału ziemnego i fosy zbudowanej przez króla Offę w VIII wieku. Przebiega przez walijskie pogranicze, z linią brzegową na obu końcach, dolinami i lasami oraz wyżej położonymi, otwartymi wrzosowiskami.

Typowy plan na cały szlak to około dwa tygodnie. Niektóre odcinki można oczywiście pokonać osobno; odcinek Chepstow–Knighton ma około 96 mil (154 km), a Kington–Knighton około 13,5–14 mil (21,5–22,5 km), w zależności od wybranego podziału etapów. Oficjalna strona internetowa National Trails zawiera informacje o trasie i aktualne obejścia.

Szlak Muru Hadriana: dostępny pierwszy długi spacer

Szlak Muru Hadriana ma długość 84 mil (ok. 135 km), od Wallsend na wschodzie do Bowness-on-Solway na zachodzie. Trasa biegnie fragmentami rzymskiego muru granicznego i mija forty, muzea oraz otwarte przestrzenie. Trasa składa się z sześciu etapów: Wallsend–Heddon-on-the-Wall (24 km), dalej do Chollerford (15,5 km), Steel Rigg (12 km), Walton (16,25 km), Carlisle (11 km) i na koniec do Bowness-on-Solway (14,75 km). Wielu pokonuje go w ciągu sześciu do siedmiu dni.

Szlak jest stosunkowo łatwy na pierwszy długi spacer po Anglii, ale niektóre odcinki są bardziej wymagające, niż sugeruje mapa. National Trails szczególnie wyróżnia odcinek Chollerford–Birdoswald ze względu na powtarzające się krótkie podjazdy i zjazdy. Maj–październik to typowy sezon. Aktualne informacje znajdziesz na stronie National Trails .

Kerry Way: dziewięć etapów wokół Półwyspu Iveragh

Kerry Way to okrężny, oznakowany szlak krajowy (National Waymarked Trail) prowadzący z i do Killarney na Półwyspie Iveragh. Oficjalna długość trasy wynosi około 215 km; inne szacunki różnią się w zależności od wybranej trasy i metody pomiaru. Dziewięć klasycznych etapów przebiega przez Killarney, Black Valley, Glencar, Glenbeigh, Cahersiveen, Waterville, Caherdaniel, Sneem i Kenmare, a następnie wraca do Killarney.

Znajdziesz tu góry, morze i wybrzeże Atlantyku, z widokiem na krajobraz Pierścienia Kerry. Pogoda może się szybko zmieniać, a długie etapy sprawiają, że warto z wyprzedzeniem sprawdzić dostępność noclegów i dystans do pokonania. Oficjalna strona internetowa szlaku Kerry Way opisuje poszczególne etapy i ostrzega przed niebezpiecznymi przełęczami górskimi i przeprawami wodnymi w przypadku ostrzeżeń pogodowych.

Uzupełniająca wycieczka wzdłuż wybrzeża: Causeway Coast Way

Szlak Causeway Coast Way w Irlandii Północnej ma długość około 52 km i łączy Portstewart z Ballycastle. Przebiega między innymi przez Groblę Olbrzyma, Zamek Dunluce i Carrick-a-Rede. To przyjemne, krótsze przedłużenie, a nie tak długa trasa o takim samym zasięgu jak sześć powyższych. Sprawdź pływy i aktualne warunki drogowe; niektóre odcinki wybrzeża mogą być trudne do pokonania podczas przypływu. Przewodnik Outdoor Recreation NI opisuje trasę i udziela lokalnych porad.

Prawa dostępu wyraźnie różnią się w zależności od kraju

To najważniejsza praktyczna różnica w porównaniu z wieloma szlakami na kontynencie. Oznakowanie szlaku turystycznego nie jest tym samym, co ogólne prawo do biwakowania.

W Szkocji ustawa o reformie rolnej (Szkocja) z 2003 roku zapewnia ustawowe prawo do odpowiedzialnego dostępu do dużych obszarów lądowych i wód śródlądowych. Odpowiedzialny dostęp obejmuje nie pozostawianie śladów, unikanie niepokojenia ludzi i dzikich zwierząt oraz zachowanie dystansu od domów, ogrodów i upraw. Odpowiedzialne biwakowanie na dziko jest objęte tym szerokim prawem, ale nie jest pozbawione ograniczeń.

Ważnym wyjątkiem jest Park Narodowy Loch Lomond i Trossachs. W wyznaczonych strefach kempingowych od 1 marca do 30 września obowiązują specjalne zasady: kemping w tych strefach wymaga zezwolenia lub należy skorzystać z zorganizowanego pola namiotowego. Przed wyjazdem należy sprawdzić aktualne mapy i regulamin parku – biwakowanie na dziko nie jest dozwolone w całej Szkocji. Należy zapoznać się ze Szkockim Kodeksem Dostępu do Terenów Outdoorowych (Scottish Outdoor Access Code) oraz informacjami o kempingach w parku.

W Anglii i Walii ustawa o terenach wiejskich i prawach do drogi z 2000 r. (Country and Rights of Way Act 2000) zapewnia dostęp do rekreacji na świeżym powietrzu na wyznaczonych terenach otwartego dostępu , takich jak niektóre góry, wrzosowiska, wrzosowiska, wzgórza i zarejestrowane tereny wspólne. Prawo to nie obejmuje biwakowania . Prawo do spacerów w pozostałych przypadkach ogranicza się do ustalonej sieci publicznych ścieżek i innych praw do drogi . Biwakowanie na dziko zazwyczaj wymaga zezwolenia właściciela gruntu, z pewnymi wyjątkami w określonych warunkach na niektórych częściach Dartmoor. Należy zaplanować autoryzowane kempingi, pensjonaty, hostele lub hotele. Zapoznaj się z wytycznymi GOV.UK dotyczącymi otwartego dostępu .

W Irlandii nie ma ogólnego prawa drogi. Oznakowane szlaki opierają się na umowach z właścicielami gruntów, dlatego należy trzymać się wyznaczonych szlaków i przestrzegać znaków oraz wszelkich zamknięć. Krótko mówiąc, przepisy obowiązujące w Szkocji są najbliższe pierwszeństwu drogi w krajach nordyckich i Pirenejach; Anglia, Walia i Irlandia mają znacznie węższe prawa.

Sezon, bezpieczeństwo i zakwaterowanie

Od kwietnia do października to zazwyczaj najbardziej praktyczny czas na wędrówki, ale pogoda może się szybko zmieniać nawet w środku lata. Mgła, ulewne deszcze i podmokłe podłoże to częste zjawiska. Po zimowych opadach, szlaki mogą być zalane, uszkodzone lub trudne do przejścia. Pennine Way wymaga specjalnego szkolenia zimowego, jeśli wędrujesz poza sezonem. W szkockich górach, zwłaszcza w górach Cairngorms i zachodniej części Highlands, warunki pogodowe mogą być arktyczne. Sprawdź prognozę pogody w górach Met Office , a w Szkocji – Mountain Weather Information Service .

Noclegi wzdłuż szlaków obejmują hostele, pensjonaty, domy gościnne, hotele i pola namiotowe. W szczycie sezonu należy rezerwować noclegi z wyprzedzeniem, szczególnie wzdłuż West Highland Way i Coast to Coast. W niektórych wioskach liczba miejsc noclegowych jest ograniczona. Na kilku szlakach dostępny jest transfer bagażu, co umożliwia wędrówkę z lżejszym plecakiem. Pociągi i autobusy docierają do wielu punktów początkowych i końcowych, ale przed zaplanowaniem trasy należy sprawdzić rozkłady jazdy i połączenia.

Numer alarmowy to 999 lub 112 w Wielkiej Brytanii i 112 w Irlandii . Należy posiadać ubezpieczenie obejmujące ratownictwo górskie i odpowiednią opiekę medyczną. Ratownictwo górskie w Wielkiej Brytanii składa się z wolontariuszy i należy się z nim skontaktować w razie rzeczywistego wypadku, a nie w celu uzyskania pomocy w planowaniu. Należy poinformować kogoś o trasie i przewidywanym czasie przyjazdu; zasięg sieci komórkowej może być słaby.

Sprzęt: priorytetyzacja ochrony i odzyskiwania

Brytyjskie szlaki są często mokre nawet latem. Wodoodporne buty lub buty dopasowane do Twojego stylu chodzenia, odzież przeciwdeszczowa i warstwy wierzchnie przeważą nad kilkoma gramami zaoszczędzonej wagi. Zabierz ze sobą mapę i mapy offline, czołówkę, apteczkę i dodatkową ciepłą odzież. W Szkocji latem moskitiera to drobny, ale przydatny dodatek.

Jeśli wybierasz się na dziki kemping w Szkocji poza strefami zamkniętymi, będziesz potrzebować wiatroodpornego namiotu i śpiwora, które wytrzymają zimne, wilgotne noce. Zbyt cienki śpiwór lub karimata z niewystarczającą izolacją mogą prowadzić do wychłodzenia podłoża i gorszej regeneracji – a następnego dnia marsz szybko zacznie boleć cię noga. Wybierz śpiwór kierując się temperaturą i przeznaczeniem, a nie tylko wagą; nasz poradnik dotyczący puchu ptasiego w śpiworach wyjaśnia między innymi, jak ważna jest jakość puchu i dlaczego gramatura wypełnienia ma znaczenie.

Potraktuj namioty , plecaki , karimaty i śpiwory jako część tego samego systemu: co powinien wytrzymać każdy z nich i na jaką noc się przygotowujesz? Osoby śpiące w zarezerwowanych noclegach mogą zostawić namioty i materace w domu. Osoby biwakujące muszą znaleźć równowagę między niską wagą a stabilnością, wodoodpornością i ciepłem. Nasza lista rzeczy do spakowania na lato pomoże Ci sprawdzić, co jest najważniejsze.

Dalsza część: Camino de Santiago i Półwysep Iberyjski

Od brytyjskich wrzosowisk, przez wybrzeże, aż po szkockie Highlands, seria ponownie kieruje się na południe. W części 6 czeka na nas Camino de Santiago i Półwysep Iberyjski , z trasami pielgrzymkowymi i trasami długodystansowymi, gdzie upał, woda i planowanie etapów odgrywają inną rolę.